Sztuka II RP

Cena:

64.90 zł

Przeglądaj książkę
  • Liczba stron:

    232

  • Liczba zdjęć:

    211

  • Format:

    210 x 280 mm

  • ISBN:

    978-83-7576-209-9

  • EAN:

    9788375762099

  • Oprawa:

    twarda

  • Numer wydania:

    wydanie 1

  • Rok wydania:

    2013

  • Język:

    polski

Sztuka II RP

„Sztuka II RP” autorstwa dr Stefanii Krzysztofowicz-Kozakowskiej ukazuje dokonania artystyczne i życie kulturalne Polski w okresie lat dwudziestych i trzydziestych XX wieku. W publikacji poruszane są różnorakie zagadnienia poświęcone architekturze, programom ideowym, sztukom plastycznym, sztuce użytkowej i działalności projektowej, omówiona jest twórczość głównych artystów tego okresu. Bardzo bogaty i zróżnicowany materiał ilustracyjny, obejmujący zarówno reprodukcje dzieł sztuki, jak też zdjęcia archiwalne i współczesne, pozwolił na stworzenie pełnego obrazu rozwoju sztuki polskiej w tym niezwykle ciekawym okresie. Zagadnienia podejmowane w książce nie zostały jeszcze do tej pory opracowane w sposób tak całościowy, publikacja ma zatem charakter nowatorski, a ze względu na swoją zawartość merytoryczną jest interesującym materiałem do dalszych studiów nad polską sztuką dwudziestolecia międzywojennego.

Dr Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska – historyk sztuki, autorka wielu wystaw oraz publikacji, przez długi czas pełniła funkcję kustosza w Muzeum Narodowym w Krakowie. Głównym obszarem jej badań jest sztuka XX wieku.

Prof. Władysław Pluta – wykładowca krakowskiej ASP na Wydziale Form Przemysłowych, doświadczony i utytułowany projektant graficzny, autor licznych plakatów, katalogów, opracowań graficznych książek i systemów identyfikacji wizualnej, laureat wielu nagród i wyróżnień.

Dziękujemy za dodanie recenzji
+

Portal historia.uwazamrze.pl 30-03-2015 08:42

Wciąż lubimy porównywać dzisiejszą Polskę z jej wcieleniem sprzed wojny (notabene porównania te w wielu aspektach wciąż wypadają na korzyść tej drugiej), a zainteresowanie historią i kulturą II RP nie słabnie mimo upływu czasu. Kolejnym tego świadectwem jest najnowsza publikacja wydawnictwa BOSZ, dla którego historyk sztuki Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska przygotowała album dotyczący sztuki i kultury II RP.

Odzyskanie niepodległości po 123 latach niewoli i zwycięskie wojny stoczone w obronie młodego państwa dały ówczesnym Polakom olbrzymi ładunek pozytywnej energii. Także energii twórczej. Artyści, pisarze, projektanci, architekci mogli wreszcie poszukać nowych, świeżych sposobów ekspresji, niestłamszonych zaborczymi restrykcjami. Efekt tych poszukiwań był ciekawy i intrygujący, i w wielu przypadkach budzi podziw do dziś.

Warto podkreślić, że ówczesne władze dostrzegły w sztuce potencjał państwowotwórczy. Sprawą bez precedensu był na przykład udział młodego państwa w powszechnych wystawach światowych, które dawały możliwość przypomnienia światu o Polsce, a także zaprezentowania dorobku II RP. Pod patronatem państwa wybudowano również pływające galerie sztuki polskiej, czyli transatlantyki m/s „Piłsudski" i m/s „Batory". Powstawały wielkie projekty architektoniczno-urbanistyczne, czego najlepszym przykładem jest  Gdynia, rozwijało się malarstwo, rzeźba, plakat. Symbolem nowej państwowości stał się styl art déco, w czasach polski międzywojennej narodziło się także polskie wzornictwo przemysłowe. Książka Stefanii Krzysztofowicz-Kozakowskiej przypomina o tych i wielu innych osiągnieciach sztuki tamtego okresu, ale także opowiada o bogatym życiu kulturalnym Polski lat 20. i 30.

Wydawnictwo BOSZ, które specjalizuje się w publikacji starannie przygotowanych pod względem edytorskim i ikonograficznym albumów dotyczących sztuki, krajobrazu, przyrody i dziedzictwa kulturowego Polski, także tym razem nie zawiodło.

http://www.historia.uwazamrze.pl/artykul/1087581

+

Recenzja portalu www.dzieje.pl 15-04-2014 12:23

Bogato ilustrowana książka jest całościową panoramą osiągnięć  twórców międzywojennego dwudziestolecia oraz życia artystycznego.

Dla odrodzonego państwa polskiego bardzo ważne było uczestnictwo w powszechnych wystawach światowych, dające możliwość prezentacji dorobku kulturalno - artystycznego. Udział Polski w Międzynarodowej Wystawie Sztuki Dekoracyjnej i przemysłu w Paryżu (1925 r.) był, jak pisze Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska, „pierwszym spektakularnym sukcesem polskich artystów, uhonorowanych wieloma nagrodami, w tym Grand Prix”.

Rok 1925 – jak podkreśla autorka -  obudził inspiracje stylistyczne, które ukierunkowały w różnych wariantach sztukę polską aż po koniec lat trzydziestych.

Rezultatem wystawy paryskiej były liczne zamówienia na urządzanie nowych gmachów użyteczności publicznej i placówek dyplomatycznych. Ambasadorami polskiej sztuki były dwa nowoczesne transatlantyki: „Piłsudski” i „Batory”.

„Ambitny plan dekoracji +Piłsudskiego+ został przygotowany perfekcyjnie, a efektem stały się całościowe, jednorodnie stylowo skomponowane wnętrza. Do pracy zaproszono ponad 70 artystów – malarzy, rzeźbiarzy, grafików, architektów, którzy reprezentowali zarówno tendencje awangardowe, nowoczesne, nawiązujące do form art déco, jak i te inspirowane tradycją sztuki narodowej i ludowej”.

Architektura międzywojenna oscylująca, jak stwierdza Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska, w kierunku umiarkowanego modernizmu, we wczesnym okresie odwołującego się także do stylu art déco, zdominowała budownictwo, zarówno gmachy publiczne, jak i kamienice i wille.

Odrodzone państwo potrzebowało gmachów dla administracji państwowej. Stało się to decydującym impulsem  do rozwoju nowoczesnej architektury. Najciekawszymi realizacjami były m. in.  siedziba Urzędu Wojewódzkiego i Sejmu Ślaskiego w Katowicach oraz gmach Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w Warszawie.

Odrodzone państwo potrzebowało gmachów dla administracji państwowej. Stało się to decydującym impulsem  do rozwoju nowoczesnej architektury. Najciekawszymi realizacjami były m. in.  siedziba Urzędu Wojewódzkiego i Sejmu Ślaskiego w Katowicach oraz gmach Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w Warszawie.

Odrębne miejsce w dziejach architektury i urbanistyki II Rzeczpospolitej zajmuje Gdynia, miasto wybudowane od podstaw. Liczne budynki, powstające w stylu umiarkowanego modernizmu, charakteryzowała „jednolita w stylu, jasna, klarowna bryła.”

Symbolem nowoczesnego miasta stał się siedemnastokondygnacyjny budynek Towarzystwa Ubezpieczeniowego „Prudential”(1931-1934) w Warszawie.

Jedną z tendencji w sztuce polskiej było dążenie  do współistnienia rzeźby i malarstwa z architekturą. Malarstwo monumentalne w gmachach publicznych „zostało obdarzone szczególną misją propagandową wskazywania istotnych wówczas idei”. Jednym z twórców takiego malarstwa był Ludomir Slendziński, autor  kompozycji w Banku Gospodarstwa Krajowego i gmachu Pocztowej Kasy Oszczędności w Wilnie.

Wśród artystów nieprzeciętną osobowością była Zofia Stryjeńska, reprezentująca narodowy styl twórczości, uznawana za czołową przedstawicielkę polskiej wersji art déco. Sięgała często po motywy z kultury ludowej, góralskie i prasłowiańskie. Jej twórczość, jak ocenia autorka, była wielkim peanem na cześć urody życia i młodości, żywiołowości i temperamentu, wielobarwności i radości.

Jako grupa artystyczna sukces odnieśli  kapiści, z Janem Cybisem na czele, skupiający się na zagadnieniu kolorów. „Zaakceptowano ich sposób malowania, kategoryczne odrzucenie literatury, wszelkiej anegdoty, negowanie malarstwa historycznego i symbolicznego oraz koncepcji  obrazu pełnego aluzji”

Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska przyznaje pierwsze miejsce wśród grafików Władysławowi Skoczylasowi, założycielowi Stowarzyszenia Polskich Artystów Grafików, skupiającego przede wszystkim drzeworytników „przywiązujących  szczególną wagę do walorów warsztatowych: surowego prawa rytmu, symetrii ornamentu, a także do inspiracji sztuką ludową”.

W latach 30. plakat „przestał być obrazem, a stał się syntetycznym znakiem, skrótem myślowym finezyjnego dowcipu, cienkiej aluzji (…) Preferowano zdecydowany rysunek i wyraźny światłocień kształtujący  lśniące, gładkie, niemal metaliczne powierzchnie”. 

Wyróżniały się plakaty reklamujące podróże z Orbisem, LOT-em, polskimi transatlantykami, promujące kurorty, sport i turystykę. Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska nazywa „heroldem nowoczesności i mistrzem metafory” Tadeusza Gronowskiego, autora najznakomitszych plakatów dwudziestolecia.

W designie lat międzywojennych zwraca uwagę m.in. spółdzielnia „Ład”, która w meblarstwie wykształciła „typowo polski styl charakteryzujący się klarowną konstrukcją, wprowadzaniem form geometrycznych, wykorzystywaniem czytelnej struktury drewna, widocznych połączeń poszczególnych elementów”. W latach 20. meble  „Ładu” wyraźnie nawiązywały do wzorów ludowych, były proste, ”kanciaste”. Później kształty stały się bardziej miękkie, powyginane.

„Po paryskich triumfach zapanowała w Polsce moda na kilimy – istne +szaleństwo kilimowe+ - które stały się podstawowym, obowiązującym wręcz elementem dekoracji wnętrz, mobilizując coraz lepszych artystów do współpracy z pracowniami tkackimi.” -  pisze autorka. Ornament ulegał stopniowym uproszczeniom, coraz silniejszej geometryzacji, a motywy roślinne zastępowano dekoracjami opartymi na trójkącie i zygzaku. Tu również zaznaczyła się spółdzielnia „Ład”.

Także dla ceramiki przełomem była wystawa paryska w 1925 roku. Czołowe miejsce zajęła Fabryka Porcelany i Wyrobów Ceramicznych w Ćmielowie. W jej dorobku znalazły się nowoczesne w formie serwisy do kawy i herbaty („Kula”, „Płaski”) projektu Bogdana Wendorfa.

„Sztukę II RP” opublikowało wydawnictwo BOSZ.

+

Jerzy Brukwicki 28-03-2014 10:18

Sztuka lat 1918-1939 w Polsce

Dwudziestolecie międzywojenne było okresem niezwykłego ożywienia polskiego życia kulturalnego i artystycznego. Nastąpił niebywały rozkwit literatury, muzyki, teatru, architektury, sztuk plastycznych, narodziny filmu. Tej twórczej atmosferze towarzyszyła rewolucja form towarzyskich i obyczajów, zalew nowej mody, które stały się tłem dla nowoczesnego stylu szalonych lat 20. i 30. minionego wieku. Nastąpiła niespotykana dotąd nobilitacja codzienności. Album „Sztuka II RP” Stefanii Krzysztofowicz-Kozakowskiej, zawierający bogaty, zróżnicowany materiał ilustracyjny, znakomicie odtwarza koloryt i klimat tamtego niezwykle ciekawego czasu.
Autorka zabiera czytelnika w atrakcyjną, pełną emocji podróż po obszarach nowoczesnej architektury, malarstwa, rzeźby, grafiki, sztuki użytkowej, zaprasza na wielkie światowe wystawy, na których polscy artyści zdobywają bezgraniczne uznanie i najwyższe nagrody. Informuje o pogoni za nowymi manifestacjami i programami twórczymi, o pojawiających się nieustannie kierunkach i tendencjach, o powstających grupach i stowarzyszeniach artystycznych. Poznajemy twórczość Miruty Słońskiej, Barbary Brukalskiej, Szymona Syrkusa, Bohdana Pniewskiego, Zdzisława Mączeńskiego, Juliusza Żurawskiego, Tadeusza Kozłowskiego, Adolfa Szyszko-Bohusza, Tadeusza Tołwińskiego, Oskara Sosnowskiego, Tadeusza Michejdy, Ludwika Wojtyczki, Anny i Aleksandra Kudelskich, Zofii Stryjeńskiej, Wacława Borowskiego, Leona Chwistka, Zbigniewa Pronaszki, Meli Muter, Tadeusza Makowskiego, Tadeusza Czyżewskiego, Eugeniusza Zaka, Zygmunta Waliszewskiego, Jana Cybisa, Henryka Berlewiego, Mieczysława Szczuki, Karola Hillera, Henryka Stażewskiego, Stanisława Ignacego Witkiewicza, Rafała Malczewskiego, Tadeusza Pruszkowskiego, Marka Włodarskiego, Xawerego Dunikowskiego, Henryka Kuny, Marii Jaremy, Henryka Wicińskiego, Władysława Skoczylasa, Bogny Krasnodębskiej-Gardowskiej, Stefana Mrożewskiego, Wacława Wąsowicza, Brunona Schulza, Wiktora Podoskiego, Stefana Norblina, Tadeusza Gronowskiego, Edmunda Bartłomiejczyka, Stefana Osieckiego, Witolda Chomicza, Stanisława Gałęzowskiego, Romana Orszulskiego, Henryka Grunwalda i wielu innych.

Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska zwraca szczególną uwagę na znaczenie informacji i propagandy w ówczesnej polskiej rzeczywistości społeczno-politycznej i gospodarczej. One to narzuciły wyjątkową rolę plakatowi. W rozdziale „Wielkie jutro” autorka pisze o jego misji i dokonaniach, o ideach plakatów politycznych z okresu wojny polsko-bolszewickiej, o narodzinach plakatu reklamowego. Rzeczowo opisuje rozwój nowoczesnego projektowania wnętrz, mebli, tkanin, ceramiki, szkła, biżuterii. W tej dziedzinie polscy artyści proponowali nowe, interesujące formy, kształty i kolorystykę, odnosili znaczące sukcesy na scenie europejskiej i amerykańskiej.

Swoją fascynującą książkę, poświęconą sztuce czasów niezwykłych, emocjonujących, Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska kończy następującą addendą: Nowa sytuacja polityczna wyzwoliła olbrzymi potencjał twórczy, wszak, jak to zanotował kronikarz międzywojennego Zakopanego, Rafał Malczewski: Wskoczyliśmy w wolność. Skok ten okazał się impulsem do rozkwitu kultury we wszystkich jej aspektach. Tworzyły wtedy wielkie postaci polskiej literatury i poezji, teatru i kabaretu, muzyki i kina, a także malarstwa, rzeźby, grafiki, architektury, designu.

Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska „Sztuka II RP”. Wydawnictwo BOSZ, Olszanica 2013, s. 232

Portal mini

Tytuły powiązane:

Arcydzieła architektury i urbanistyki. Polskie starówki

Michał Wiśniewski

2013

Sztuka w czasach PRL-u

Stefania Krzysztofowicz-Kozakowska

2016

aktualności

Anna Szałapak

Z głębokim smutkiem przyjęliśmy informację o śmierci Anny Szałapak, wybitnej artystki krakowskiej, solistki „Piwnicy Pod...

> więcej

Zapowiedzi zobacz wszystkie

„Domowe dania wigilijne i świąteczne” to zbiór 25 tradycyjnych przepisów świątecznych potraw, które może...

> więcej

Tradycja wytwarzania nalewek i likierów praktykowana jest na ziemiach polskich od stuleci. Domowe nalewki i likiery to książka z...

> więcej

«powrót