Ksiega smoków świata. Tom I

Cena:

44.90 zł

Przeglądaj książkę
  • Liczba stron:

    192

  • Liczba zdjęć:

    16

  • Format:

    165 × 235 mm

  • ISBN:

    978-83-7576-582-3

  • EAN:

    9788375765823

  • Numer wydania:

    1

  • Rok wydania:

    2021

  • Język:

    polski

Ksiega smoków świata. Tom I

Bartłomiej Grzegorz Sala  (autor) | Mikita Rasolka  (ilustr.) | Błażej Ostoja Lniski  (proj. graf.)

Stworzona przez Bartłomieja Grzegorza Salę „Księga smoków świata” zabiera czytelników w fascynujący i różnorodny świat smoków i smokopodobnych potworów. Autor, historyk i etnolog, kreśli szczegółowo wizerunki całych rzesz smoczych bestii obecnych w wyobrażeniach wszystkich kręgów kulturowych, omawia ich charakterystyczne cechy oraz przytacza poświęcone im opowieści – mity, legendy i podania.

Pierwszy z trzech tomów „Księgi smoków świata” przybliża portrety i losy ponad setki smoków i pokrewnych im wężowych potworów należących do świata starożytnych cywilizacji basenu Morza Śródziemnego oraz Bliskiego i Środkowego Wschodu. W publikacji opisane zostały straszliwe gady znane z wyobrażeń Egipcjan, ludów Mezopotamii, Anatolii, Syro-Palestyny, Iranu i Armenii, świata Greków i Rzymian, tradycji biblijnej i apokryficznej aż po późny antyk chrześcijański.

Tekstowi towarzyszą znakomite ilustracje wykonane przez Mikitę Rasolkę.


Bartłomiej Grzegorz Sala – urodzony w 1978 roku, z wykształcenia historyk i etnolog, z zamiłowania i zawodowo dodatkowo pisarz, publicysta, działacz społeczno-kulturalny, pilot wycieczek i organizator turystyki. Autor książek „Między Beskidem Śląskim a Bieszczadami. Śladami dawnych tradycji przez polskie Karpaty” (2012) „Legendy zamków karpackich” (2013), „Księga smoków polskich” (2014), „Wieś Beskidu Wyspowego wobec przemian gospodarczych. Zarys dziejów społeczno-ekonomicznych od zarania osadnictwa do początku XXI w.” (2014), „Księga karpackich zbójników” (2015), „Jeziorka i stawy Gór Świętokrzyskich, Sudetów i polskich Karpat. Cuda natury, kulturowe tradycje” (2015), „Generał Edmund Różycki jako organizator polskiej siły zbrojnej w Galicji w czasie powstania styczniowego” (2015), „Wodospady polskich Sudetów i Karpat. Cuda natury, kulturowe tradycje” (2015), „W górach przeklętych. Wampiry Alp, Rudaw, Sudetów, Karpat i Bałkanów” (2016), „Legendy zamków sudeckich” (2016), „Podania i legendy o świętych i cudach spod Babiej Góry, Tatr i Pienin” (2016), „Drewniane zabytki polskich Karkonoszy” (2017), „Wycie w ciemności. Wilki i wilkołaki Europy” (2017), „Legendy zamków świętokrzyskich” (2017), „Kurhany chwały. O kopcach krakowskich, podkrakowskich i nie tylko” (2017), „Bestie i potwory mitologii greckiej” (2018), „Królowie pradawnych puszcz. O dzikach, jeleniach, łosiach, niedźwiedziach, rysiach, tarpanach, turach, wilkach i żubrach w kulturze i tradycji polskiej” (2018), „Sekrety Zakopanego” (2018), „W upiornym laboratorium. Homunkulus, golem, potwór Frankensteina, Mr Hyde i inni” (2018), „Śladami I Brygady Legionów Polskich przez Beskidy, Podtatrze i Pieniny” (2018), współautor publikacji „Spotkanie kultur. Rękodzieło i rzemiosło pogranicza polsko-słowackiego” (2012), „Ból pamięci” (2014) i „Najwyższe szczyty Polski” (2018), a także autor licznych artykułów o tematyce kulturalnej, historycznej, etnograficznej, regionalnej i krajoznawczej publikowanych m.in. na łamach „Beskidu”, „Buskiego Kwartalnika Edukacyjnego”, miesięcznika Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego „Co Słychać?”, „Dzikiego Życia", „Karpackiego Przeglądu Społeczno-Kulturalnego”, „Libertasu”, „Mówią Wieki”, „Pamiętnika Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego”, „Piosenki”, „Skarbów Podkarpackich”, „Wędrowca Świętokrzyskiego”, „Wędrownika”, „Wołyń Bliżej”. Członek Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego, Małopolskiego Stowarzyszenia Pilotów Wycieczek, Towarzystwa Miłośników Historii i Zabytków Krakowa, Komitetu Opieki nad Kopcem Józefa Piłsudskiego, Komitetu Opieki nad Zabytkami Kultury Żydowskiej i Stowarzyszenia Pomocy Polakom na Wschodzie „Kresy”.

Dziękujemy za dodanie recenzji
+

Antoni Kaja, www.zcyklu.pl 11-01-2022 12:53

https://zcyklu.pl/w-slowach/przeczytalismy/ksiega-smokow-swiata/  

Co łączy wierzenia starożytnych cywilizacji Egiptu, Mezopotamii, Grecji oraz Rzymu z judaizmem czy chrześcijaństwem? Okazuje się, że smoki lub przynajmniej ich wężowi protoplaści.

Jako ktoś, kto pasjami kupuje książki, w których pojawiają się słynne gady, w RPG gra Drakonem, połyka wszystko, co ma do zaoferowania franczyza How to train your dragon (właśnie wyszedł kolejny serial animowany), a także jako wielki miłośnik filmowego Smauga i ogólnie osoba od dzieciństwa karmiąca się wszelakimi mitologiczno-baśniowymi opowieściami o jaszczurach, nie marnuję żadnej okazji, by poszerzyć swoją wiedzę z tego zakresu. Wymarzonego smoka pod choinkę nie dostanę, ale mogę sobie o nich chociaż poczytać. Na przykład pierwszy z planowanych trzech tomów kompleksowego kompendium Bartłomieja Grzegorza Sali.

Z etatowym etnografem wydawnictwa BOSZ miałem do czynienia już wcześniej. Pisząc dla Z CYKLU o Księdze smoków polskich, byłem pod wrażeniem ogromu pracy włożonej w przygotowanie tej publikacji, chociaż miałem pewne wątpliwości, czy nie przeładowano jej faktami oraz ciekawostkami historycznymi, czyniącymi z niej rodzaj przewodnika turystycznego. Dlatego pomimo ekscytacji do lektury Księgi smoków świata podchodziłem z pewną dozą dystansu.

Konstrukcja książki odchodzi od alfabetyczności, typowej dla serii Legendarz, na rzecz skrupulatnego podziału na pięć kręgów kulturowych: od starożytnego Egiptu, przez Azję Przednią z Iranem i Armenią, aż po Grecję, Rzym, na judaizmie i chrześcijaństwie kończąc. Każdej sekcji towarzyszy krótkie wprowadzenie, a opisom wybranych smoków, wzbogaconym fragmentami podań, towarzyszą barwne grafiki Mikity Rasolki (regularnej współpracowniczki autora). Wszystko nadaje publikacji charakter bardzo profesjonalny, żeby nie powiedzieć monograficzny. Całościowo wydanie prezentuje się zresztą imponująco – połyskują łuski na okładce, tekst na białym kredowym papierze pięknie wyjustowano, aż miło patrzeć i kartki przewracać.

Sala nie bez kozery specjalizuje się w przekrojowych przewodnikach poświęconych bogactwu mniej lub bardziej symbolicznych tworów naszej kultury. Czuć w nim rzetelnego oraz wnikliwego badacza, który z materiału umie wyciągnąć to, co najistotniejsze. Autor okraja przytaczane relacje ze zbędnych ozdobników, koncentrując się niemalże wyłącznie na swoich gadokształtnych bohaterach. Udaje mu się w rezultacie ukazać niezwykle fascynujący proces: wyraźnie udokumentowaną ewolucję wizerunku bestii w świadomości ludzi z całego globu. Dzięki obranej chronologii obserwujemy wynikające z kulturowej wymiany przejście smoków od formy stricte wężowej (Egipt) do hybrydycznej (Mezopotamia), potem pojawiają się etatowi pogromcy spoza boskiego do tej pory kręgu (irański Garszap), Grecy wprowadzają motyw pilnowania skarbów oraz składania potworom ofiar z ludzi (początkowo nie tylko powabnych dziewic), teksty judeochrześcijańskie zaś przyczynią się do ostatecznego utożsamienia mitycznych gadów z siłami zła i położą podwaliny pod późniejsze eposy rycerskie. Czytelnikowi nietrudno będzie dostrzec na przestrzeni tych niecałych 200 stronic, w jaki sposób przenikały się motywy literackie, jak kopiowano popularne schematy i , rozwijano pewne konwencje.

Nie odnosi się przy tym wrażenia czytania książki „pod tezę”; autor pozostaje wierny inherentnej różnorodności przedstawień w obrębie każdej tradycji. Niekiedy wybrzmiewa dzięki temu płynna natura przedstawianych wierzeń, jak w przypadku ciągłych zmian w nazewnictwie egipskim, w których nietrudno się pogubić, podobnie zresztą jak w mnogości imion z panteonów Mezopotamii. Nie jest to wina kompilatora, zdającego się kierować swoje dzieło do odbiorców z pewną znajomością kontekstów czy chociażby podstawową wiedzą na temat omawianych mitologii. Myślę jednak, że każdy znajdzie tutaj dla siebie sporo smaczków. Warto wymienić chociażby ciekawą genezę obchodów Sylwestra, zaskakującą sprawczość kobiet we wczesnochrześcijańskich opisach starć z krwiożerczymi gadami czy zabawną próbę narracyjnej unifikacji wszystkich kultów Egiptu. Podobnie jak mnie, zaskoczy was z pewnością również groteskowa wręcz potęga świętych ukazana w apokryfach.

I tylko szkoda nieco, że nie znalazło się miejsca dla większej liczby ilustracji Rasolki, która podeszła do tematu w odświeżająco metaforyczny sposób, przykładowo subtelnie ukazując utratę oczu i serca przez Tarhuna, hetyckiego boga gromu, w starciu z monstrualnym Illujanką poprzez zasłonięcie dłonią oczu męskiej postaci oraz zębatego węża wyłaniającego się z jej piersi. Na pocieszenie zostaje myśl, że w kolejnych dwóch księgach znajdziemy zapewne więcej takich rarytasów.

Pierwszy tom Księgi smoków świata zaspokaja w pełni potrzeby mniej lub bardziej zaznajomionego z tematem smokoluba, zaostrzając apetyt na dalsze odsłony. Jestem niezmiernie ciekaw, jakie zależności i przemiany zachodzące w opowieściach o słynnych gadach przez stulecia zostaną jeszcze ujawnione. Ewolucja smoka dopiero się rozpoczęła! A przecież przed nami jeszcze przebiegające równolegle przeobrażenia gatunków z bardziej egzotycznych zakątków globu. Już zacieram ręce! Wszystko wskazuje na to, że dostaniemy jedno z najpełniejszych opracowań dotyczących zionących ogniem pupilków popkultury.

Tytuły powiązane:

Bestie i potwory biblijne. Istoty fantastyczne dzieł kanonicznych i apokryfów

Bartłomiej Grzegorz Sala

2019

Bestie i potwory mitologii greckiej. Leksykon

Bartłomiej Grzegorz Sala

2018

Księga karpackich zbójników OUTLET

Bartłomiej Grzegorz Sala

2014

Legendy zamków karpackich

Paweł Zych

2021

Legendy zamków sudeckich

Bartłomiej Grzegorz Sala

2021

Legendy zamków świętokrzyskich

Bartłomiej Grzegorz Sala

2021

W górach przeklętych. Wampiry Alp, Rudaw, Sudetów, Karpat i Bałkanów

Bartłomiej Grzegorz Sala

2016

W upiornym laboratorium. Homunkulus, golem, potwór Frankensteina, Mr Hyde i inni

Bartłomiej Grzegorz Sala

2018

Wśród polskich syren, rusałek, meluzyn, świtezianek i innych wodnych panien

Bartłomiej Grzegorz Sala

2020

Wycie w ciemności. Wilki i wilkołaki Europy OUTLET

2017

aktualności

Zapraszamy na Warszawskie Targi Książki

Już w czwartek rozpocznie się tegoroczna edycja Warszawskich Targów Książki. Serdecznie zapraszamy do odwiedzenia stoiska...

> więcej

Zapowiedzi zobacz wszystkie

„Buszewicz. Plakaty” to kolejna pozycja w serii o najwybitniejszych twórcach plakatów, tym razem...

> więcej

Piotr Gawron (ur. 1943) – rzeźbiarz i pedagog, absolwent Wydziału Rzeźby warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych w pracowniach Zofii...

> więcej

«powrót